The History of Islamic Culture and Civilization A Quarterly Research Journal

fa هندسه حجم و معماری اسلامی در رسائل ریاضی‌دانان مسلمان Volume geometry and Islamic architecture in the treatises of Muslim mathematicians تاریخ علوم پژوهشی <div style="text-align: justify;">نمود معماری به‌مانند عنصری حجمی منسجم، نیازمند آگاهی معماری نسبت به هندسه احجام بوده است. به نظر می‌رسد یکی از دلایل مغفول ماندن هندسه حجم از نظر پژوهشگران عدم شناخت به مبانی هندسه حجم و ارتباط آنها با رساله‌های ریاضی‌دانان بوده است. این پژوهش به هدف شناخت هندسه حجم در معماری اسلامی با راهبرد تفسیری تاریخی در صدد پاسخ به این پرسش‌ها است که چه نشانه‌هایی در ابنیه و منابع مکتوب وجود دارد که نشان دهنده تفکر حجمی در صناعت معماری اسلامی ایران باشد؟ کاربرد هندسه حجم در معماری اسلامی در چه شاخه‌هایی بوده است؟ جستجو در منابع مکتوب نشان می‌دهد کاربست علوم مرتبط با احجام در سه شاخه علم مساحت، مقاطع مخروطی و احجام کروی بوده است. همچنین ریاضی‌دانان در طول ادوار مختلف تلاش کردند از پیچیدگی‌های مباحث نظری علوم مرتبط با این حوزه بکاهند تا کاربرد آنها توسط اهل حِرَف که در علوم ریاضی تخصص نداشتند، آسان‌تر شود.</div> <div style="text-align: justify;">The appearance of architecture, like a coherent volumetric element, has required the architect's awareness of the geometry of volumes. It seems that one of the reasons for the neglect of volume geometry in the eyes of researchers is the lack of knowledge about the basics of volume geometry and their connection with the treatises of mathematicians. This research aims to know the geometry of volume in Islamic architecture with a historical interpretation strategy in order to answer these questions: what are the signs in buildings and written sources that indicate volume thinking in the Islamic architecture industry of Iran? In what branches has volume geometry been used in Islamic architecture? Searching in written sources shows that the application of science related to volumes was in three branches of area science, conic sections and spherical volumes. Also, during different periods, mathematicians tried to reduce the complexity of the theoretical topics of the sciences related to this field so that their use by people of letters who did not specialize in mathematical sciences would be easier.</div> هندسه معماری, حجم و معماری, اندازه و تناسبات, مقاطع مخروطی, احجام کروی. Architectural geometry, volume and architecture, size and proportions, conic sections, spherical volumes. 117 148 http://tarikh.maaref.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1915-1&slc_lang=fa&sid=1 Aref Azizpour Shoubi عارف عزیزپور شوبی a.azizpour@tabriziau.ac.ir 100319475328460010694 100319475328460010694 No PhD in Islamic Architecture, Faculty of Architecture and Urban Planning, Tabriz University of Islamic Arts, Tabriz, Iran. دکتری معماری اسلامی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران. Ahad Nejad Ebrahimi احد نژادابراهیمی ahadebrahimi@tabriziau.ac.ir 100319475328460010695 100319475328460010695 Yes Professor, Faculty of Architecture and Urban Planning, Tabriz University of Islamic Arts, Tabriz, Iran (corresponding author). استاد، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران. (نویسنده مسئول) Yasser Shahbazi یاسر شهبازی y.shahbazi@tabriziau.ac.ir 100319475328460010696 100319475328460010696 No Associate Professor, Faculty of Architecture and Urban Planning, Tabriz University of Islamic Arts, Tabriz, Iran. دانشیار، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران.